Hoe kan ik me als aankomend leerkracht profileren?

Burgerschapsvorming op morele basis

‘Beredeneerde bezieling’

Initiatiefnemers:
KPZ, Henk Swart; Jan Heijmans
VIAA, Jaap Modderman en Jan Hoogland (lector VIAA en hoogleraar VU)

Betrokken partners in organisaties/instellingen:
Schoolbestuur Verus
Mijnplein (nog in de besluitvormende fase; zou ook nog een ander schoolbestuur kunnen zijn.)

Draagt bij aan meer ‘kennis’ over de inhoudelijke thema’s:
- Vanuit een sterke (narratieve) professionele identiteit een moreel geladen dialoog kunnen en durven aangaan met leerlingen t.a.v. kwesties die grote maatschappelijke spanningen te weeg brengen;
- Methodieken/benaderingen om je als leraar bewust te worden van je diepere, levensbeschouwelijk gekleurde overtuigingen en mentale beelden en om deze bewust in te zetten in professionele contacten, toegespitst in zake burgerschapsvorming;
- Interventies om een democratische gezindheid bij leerlingen te bevorderen en mechanismen van uit-/buitensluiten tegen te gaan;
- Het creëren van counter-narratives (humaniserende tegenbeelden) om tegenwicht te bieden aan complottheorieën die via de sociale media in de hoofden van oudere kinderen en pubers worden gebeiteld.

Past binnen programma lijnen:
Opleidingsonderwijs: docenten en studenten (onderwijs)
Basisonderwijs (leerlingen en leraren)

Kern project (alsmede wat moet het project in grote lijnen opleveren):
Op verzoek van OCW ontwikkelt het bureau Diversion samen met de KPZ een methodiek om via een moreel geladen dialoog en via rolmodellen radicalisering bij bovenbouwleerlingen in het basisonderwijs tegen te gaan. Deze benadering intervenieert in de identiteitsvorming van jonge mensen tot sociaal voelende, sociaal verantwoordelijke, vaardige en democratisch gezinde medemensen –burgers (Schnabel: ‘aardig, vaardig en waardig’). Lees meer

Opbrengst:
- Een set van mogelijke interventies voor het repertoire van leraren hoe om te gaan met complottheorieën, waandenkbeelden van leerlingen, hoe een democratische gezindheid te bevorderen bij de leerlingen, hoe uitsluitingsmechanismen te voorkomen. Op basis van een beschrijving van een affectieve en effectieve, morele dialoog. Op basis van een sterke, ook levensbeschouwelijke gekleurde identiteit.
- Voorbeelden van methodieken om het waardengeladen karakter van een schoolcultuur te bevorderen. Op basis van een uitgesproken identiteit (maatschappelijk, pedagogisch, levensbeschouwelijk).
- Aanbevelingen aanwijzingen om de doelen van CEPM, toegespitst op burgerschapsvorming, te implementeren in het curriculum van een Pabo. Lees meer

Projectleiders:
Jan Hoogland (VIAA); Henk Swart (KPZ) gesteund door een resonansgroep, bestaande uit vertegenwoordigers van VIAA en KPZ. De promovenda maakt deel uit van de resonansgroep.

Status:
Het projectvoorstel is inmiddels beoordeeld. Er wordt gewerkt aan een definitief projectplan en een bijbehorende begroting.

Projectleiders:
Jan Hoogland (j.hoogland@viaa.nl)
Henk Swart (h.swart@kpz.nl)